ՌԵՖՈՐՄԻՍՏՆԵՐԻ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-1
«ԲՈԼՈՐԻՆ ԴԵՄ ԵՄ» ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-2
«ՈՒԺԵՂ ՀԱՅԱՍՏԱՆ» ԴԱՇԻՆՔ (կազմում՝ «ՈՒԺԵՂ ՀԱՅԱՍՏԱՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ, «ՆՈՐ ԴԱՐԱՇՐՋԱՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ,«ՄԻԱՎՈՐՎԱԾ ՀԱՅԵՐ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ)-3
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՇՆՈՐՀԱՊԵՏԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-4
«ՆՈՐ ՈՒԺ» ՌԵՖՈՐՄԻՍՏԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-5
«ՄԻԱՍՆՈՒԹՅԱՆ ԹԵՎԵՐ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-6
«ԲԱՐԳԱՎԱՃ ՀԱՅԱՍՏԱՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-7
«ԱԶԳԱՅԻՆ ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐԱԿԱՆ ԲԵՎԵՌ» ՀԱՄԱՀԱՅԿԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-8
ՔՈՉԱՐԻ ԱԶԳԱՅԻՆ ՎԵՐԱԾՆՈՒՆԴ ԵՎ ԱԶԳԻ ԶԱՐԹՈՆՔ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-9
ՀԱՅ ԱԶԳԱՅԻՆ ԿՈՆԳՐԵՍ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-10
«ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-11
ՔՐԻՍՏՈՆԵԱ-ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ 12
«ԱԼՅԱՆՍ» ԱՌԱՋԱԴԻՄԱԿԱՆ ՑԵՆՏՐԻՍՏԱԿԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-13
«ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐԱԿԱՆ ՀԱՄԱԽՄԲՈՒՄ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-14
ԴԵՄՈԿՐԱՏԻԱ ՕՐԵՆՔ ԿԱՐԳԱՊԱՀՈՒԹՅՈՒՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-15
«ՔԱՂԱՔԱՑԻԱԿԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-16
ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԴԱՇԻՆՔ կազմում՝«ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ, «ԱՌԱՋ» ԱՋԱԿԵՆՏՐՈՆ ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ 17
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՊԱՇՏՊԱՆՆԵՐԻ ԴԱՇԻՆՔ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-18
«ԼՈՒՍԱՎՈՐ ՀԱՅԱՍՏԱՆ» ԿՈՒՍԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ-19
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Եվրոպական քաղաքական համայնքի (EPC) 8-րդ գագաթնաժողովին մասնակցելու նպատակով Հայաստան են ժամանում բազմաթիվ երկրների ղեկավարներ և միջազգային կառույցների ներկայացուցիչներ։
Գագաթնաժողովի շրջանակում Հայաստան են ժամանել՝ Խորվաթիայի վարչապետ Անդրեյ Պլենկովիչը, ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղար Մարկ Ռյուտեն, Ալբանիայի վարչապետ Էդի Ռաման, Իռլանդիայի վարչապետ Միխոլ Մարտինը, Բելգիայի վարչապետ Բարտ Դը Վեվերը, Լյուքսեմբուրգի վարչապետ Լյուկ Ֆրիդենը, Ֆինլանդիայի վարչապետ Պետտերի Օրպոն, Նորվեգիայի վարչապետ Յոնաս Գահր Ստյորեն, Լեհաստանի վարչապետ Դոնալդ Տուսկը, Չեխիայի վարչապետ Անդրեյ Բաբիշը, Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քիր Սթարմերը, Վրաստանի վարչապետ Իրակլի Կոբախիձեն, ինչպես նաև Կոսովոյի վարչապետ Ալբին Կուրտին
Հայաստան են ժամանել նաև մի շարք երկրների նախագահներ՝ Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին, Մոլդովայի նախագահ Մայա Սանդուն, Ռումինիայի նախագահ Նիկուշոր Դանը, Շվեյցարիայի նախագահ Գի Պարմելենը, Հունաստանի նախագահ Կոնստանտինոս Տասուլասը, Մոնտենեգրոյի նախագահ Յակով Միլատովիչը, ինչպես նաև Հյուսիսային Մակեդոնիայի նախագահ Գորդանա Սիլյանովսկա-Դավկովան։
Միջազգային կառույցներից Երևան են ժամանել՝ Եվրոպական խորհրդի նախագահ Անտոնիու Կոշտան, Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լայենը, Եվրոպական խորհրդարանի նախագահ Ռոբերտա Մեցոլան, ԵԱՀԿ գլխավոր քարտուղար Ֆերիդուն Սինիրլիօղլուն և Եվրոպայի խորհրդի գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսենը։
Գագաթնաժողովին մասնակցելու նպատակով Երևան են ժամանել նաև՝ Բոսնիա և Հերցեգովինայի նախագահության նախագահող Դենիս Բեչիրովիչը, Սան Մարինոյի ԱԳ նախարար Լուկա Բեկկարին, Անդորրայի վարչապետ Խավիեր Էսպոտ Զամորան, Լիխտենշտայնի վարչապետ Բրիգիտտե Հաասը, Էստոնիայի վարչապետ Քրիստեն Միխալը, Լիտվայի վարչապետ Ինգա Ռուգինիենեն, Բուլղարիայի փոխնախագահ Իլիանա Յոտովան, Մոնակոյի իշխան Ալբեր Երկրորդը, Սերբիայի վարչապետ Ջուրո Մացուտը և Կանադայի վարչապետ Մարկ Քարնին։
Բարձրաստիճան հյուրերին «Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանում դիմավորում են ՀՀ բարձրաստիճան պաշտոնյաները՝ Ազգային ժողովի նախագահը, փոխվարչապետները, ԱԳ նախարարի տեղակալները և այլ ներկայացուցիչներ։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Արտաքին գործերի նախարարությունը ներկայացրել է մայիսի 5-6-ը Երևանում կայանալիք «Երևանյան երկխոսություն-2026» միջազգային համաժողովի վեց թեմատիկ ուղղությունները։
Առաջին թեման՝ «Աշխարհաքաղաքական բաժանումներից անդին», անդրադառնում է գլոբալ լարվածությունների պայմաններում խաղաղության և անվտանգության ապահովման հրատապությանը։ Արագ փոփոխվող աշխարհում առանցքային հարցն է՝ ինչպես ձևավորել արդյունավետ և բովանդակային համագործակցություն։ Երկխոսությունը շարունակում է մնալ լարվածության նվազեցման և կայուն զարգացման կարևոր գործիք։
Երկրորդ ուղղությունը՝ «Գլոբալ փոխկապակցվածություն», ընդգծում է ներառական կապերի դերը խաղաղության և կայուն բարգավաճման գործում։ Բաց սահմաններն ու զարգացած ենթակառուցվածքները նպաստում են մարդկանց և ապրանքների ազատ տեղաշարժին։ «ԹՐԻՓՓ ուղի» նախագծի նման նախաձեռնությունները կարող են խթանել այս գործընթացները։
Երրորդ թեման՝ «ԵՄ ընդլայնում և եվրոպական ինտեգրում», վերաբերում է եվրոպական ինտեգրման նոր փուլին՝ պայմանավորված ժողովրդավարական բարեփոխումներով և տնտեսական մերձեցմամբ։ Քննարկման առանցքում են գործընթացի տեմպերն ու ԵՄ դերը հարևան տարածաշրջաններում։ Զուգահեռ շարունակվում է Հայաստան-ԵՄ գործընկերության խորացումը։
Չորրորդ ուղղությունը՝ «Ժողովրդավարական դիմակայունություն, հիբրիդային սպառնալիքներ և արհեստական բանականություն», կենտրոնանում է ապատեղեկատվության, արտաքին միջամտությունների և ԱԲ-ի ազդեցության վրա։ Այս մարտահրավերներին դիմակայելու համար անհրաժեշտ է համատեղ և համակարգված մոտեցում։
Հինգերորդ թեման՝ «Կանաչ փոխակերպում», ընդգծում է կայուն տնտեսությունների կառուցման կարևորությունը։ Կլիմայական փոփոխություններին արձագանքը, կենսաբազմազանության պահպանումը և կանաչ զարգացումը պահանջում են նորարարություն և միջազգային համագործակցություն։ Նշվում է, որ COP17-ը ևս կնպաստի այս ուղղությամբ առաջընթացին։
Վեցերորդ և վերջին ուղղությունը՝ «Տեխնոլոգիաներ և անվտանգության ճարտարապետություն», վերաբերում է ենթակառուցվածքների պաշտպանությանը և անվտանգային համակարգերի զարգացմանը։ Քննարկումները կենտրոնացած են պետության և մասնավոր հատվածի միջև համագործակցության վրա՝ հատկապես կիբեռանվտանգության և արհեստական բանականության ոլորտներում։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
ՀՀ համայնքներից ստացված տնտեսական և սոցիալական ենթակառուցվածքների զարգացմանն ուղղված ծրագրերի արդյունավետ իրականացման ապահովման անհրաժեշտությամբ պայմանավորված՝ գործադիրն ընդունել է որոշում: Ըստ այդմ՝ ՀՀ մարզպետների աշխատակազմերին կհատկացվի 1,059,877.9 հազար դրամ՝ համապատասխան շինարարական կազմակերպությունների նկատմամբ ֆինանսական պարտավորությունները կատարելու համար:
Վարչապետը ներկայացրել է որոշմամբ ֆինանսավորվող ծրագրերը։
Արագածոտնի մարզում՝ Թալին համայնքի Թալին բնակավայրի թիվ 2 մանկապարտեզի վերակառուցում, աշխատանքների 75%-ն իրականացված է, նախատեսված է 150 սանի համար:
Արարատի մարզում՝ Արտաշատ համայնքի Արտաշատ բնակավայրի գազաֆիկացման աշխատանքներ, ավարտված են աշխատանքները, կառուցվել է 400 գծմ երկարությամբ գազատար, շահառուները՝ 15 տնային տնտեսություն:
Արարատ համայնքի Արմաշ բնակավայրի ճանապարհների վերանորոգում ասֆալտապատմամբ-2-րդ փուլ, կատարված է շինարարական աշխատանքները՝ 45 %-ը, ասֆալտապատվել է 1 կմ ընդհանուր երկարությամբ ճանապարհ:
Արարատ համայնքի Արարատ բնակավայրի մշակույթի տան վերանորոգում և հարակից այգու բարեկարգում-1-ին փուլ, ավարտված է, վերանորոգվել է մշակույթի տունը՝ կառուցվել է ջեռուցման համակարգ և բարեկարգվել է հարակից այգին:
Արմավիրի մարզում՝ Արաքս համայնքի Հայկաշեն բնակավայրի մշակույթի տան նորոգում, ավարտական փուլում է աշխատանքները, 312քմ մակերեսով և 150 նստատեղ ունեցող դահլիճով շենքը:
Արաքս համայնքի Գայ բնակավայրի Իսահակյան և Սարյան կենտրոնական ճանապարհի մայթեզրերի կառուցման և սալարկման աշխատանքներ, ավարտական փուլում է գտնվում, տուֆով սալարկվել են 1,5 կմ երկարությամբ ճանապարհի մայթեզրերը:
Արմավիր համայնքի Արմավիր բնակավայրի թիվ 11 մսուր-մանկապարտեզի շենքի հիմնանորոգում, կատարված է աշխատանքների 87 %-ը, նախադպրոցական հաստատությունը նախատեսված է 165 սանի համար:
Արմավիր համայնքի Արմավիր բնակավայրի Սայաթ-Նովա փողոցի Արարատյան-Սայաթ-Նովա 5Ա բազմաբնակարան բնակելի շենք հատվածի խմելու ջրամատակարարման նոր համակարգի կառուցում, որն ավարտված է, կառուցվել է 1․2 կմ երկարությամբ ջրագիծ, շահառուները՝ 89 տնային տնտեսություն:
Մեծամոր համայնքի Մեծամոր բնակավայրի Մ. Միքայելյան, Հ. Թումանյան, Վ.Տերյան և Կոմիտաս փողոցների ջրագծերի փոխարինում, աշխատանքներն ավարտված է, կառուցվել է 3․5 կմ երկարությամբ ջրագիծ, շահառուները՝ 1077 տնային տնտեսություն:
Վաղարշապատ համայնքի Շահումյան բնակավայրի Ի. Հարությունյան և Մ-3 միջպետական ճանապարհից մինչև Շահումյանի միջնակարգ դպրոցի ետնամաս տանող ճանապարհի ասֆալտապատում և մայթի կառուցում, որն ավարտված է, ասֆալտապատվել է 1․1 կմ երկարությամբ ճանապարհ:
Վաղարշապատ համայնքի Էջմիածին բնակավայրի թիվ 6 «Արևիկ» մանկապարտեզի հիմնանորոգում և նոր մասնաշենքի կառուցում, ավարտված են աշխատանքները, նախադպրոցական հաստատությունը նախատեսված է 320 սանի համար:
Բաղրամյան համայնքի Արգինա բնակավայրի ոռոգման 1000 մ երկարությամբ ներտնային ցանցի կառուցում, աշխատանքներն ավարտված են, կառուցվել է 1 կմ երկարությամբ ոռոգման ներտնտեսային ցանց, որի արդյունքում ոռոգելի հողատարածքները կավելանան 80-100 հա-ով, շահառուները՝ 45 տնային տնտեսություն:
Գեղարքունիքի մարզում՝ Մարտունի համայնքի Մարտունի բնակավայրի Երևանյան և Մյասնիկյան փողոցների լուսավորության ցանցի վերակառուցում, կատարված է շինարարական աշխատանքների 95 %-ը, կառուցվել է 1,8 կմ երկարությամբ լուսավորության համակարգ, տեղադրվել է 67 հենասյուն ու 134 լեդ լուսատու:
Կոտայքի մարզում՝ Աբովյան համայնքի Բալահովիտ բնակավայրի 7-րդ փողոցի 1-ին նրբանցքի, 1-ին թաղամաս 1-ին և 2-րդ փողոցների, Ծաղկունք թաղամասի 3-րդ փողոցի և 3-րդ փողոց 5-րդ նրբանցքի 1-ին փակուղու գազաֆիկացման աշխատանքներ, որոնք ավարտված են, կառուցվել է 2․5 կմ երկարությամբ գազատար, շահառուները՝ 104 տնային տնտեսություն:
Շիրակի մարզում՝ Գյումրի համայնքի աղբահանության ծառայությունների մատուցման համար աղբատար մեքենայի ձեռքբերում, ձեռք է բերվել մեկ աղբատար մեքենա և տրամադրվել համայնքին:
Աշոցք համայնքի Թավշուտ բնակավայրում ոռոգման համակարգի կառուցման աշխատանքներ, որը ավարտական փուլում է, կառուցվել է 2.7 կմ երկարությամբ ոռոգման համակարգ, ոռոգելի հողատարածքը 195 հա, շահառուները՝ 68 տնային տնտեսություն:
Սյունիքի մարզում՝ Կապան համայնքի Գեղանուշ-Գոմարան բնակավայրերի գյուղամիջյան ճանապարհի նորոգում և ասֆալտապատում, ավարտված են աշխատանքները, ասֆալտապատվել է 1․8 կմ երկարությամբ ճանապարհ:
Տավուշի մարզում՝ Իջևան համայնքի Այգեհովիտ բնակավայրի 45 փող․ 1 փակուղի թիվ 1 բազմաբնակարան բնակելի շենքի էներգաարդյունավետ արդիականացում, կատարված է աշխատանքների 70 %-ը, հիմնանորոգվել է 2428 քմ մակերեսով տարածք:
Իջևան համայնքի Իջևան բնակավայրի Ազատամարտիկների և Թատերական փողոցների մայթերի, Թատերական փող. 3, Մայիսի 28 փող․ 41 շենքերի բակերի, կենցաղի տան շրջակայքի և Աբովյան 18 շենքից Անկախության փողոց տանող ճանապարհ բազմաբնակարան շենքերի բակերի հիմնանորոգում և ասֆալտապատում, կատարված է աշխատանքների 80 %-ը, ասֆալտապատվել է 4276 քմ մակերեսով բակային տարածք:
Իջևան համայնքի Լուսաձոր բնակավայրի 2-րդ փողոց, Գետահովիտ բնակավայրի 5-րդ փողոց, Գանձաքար բնակավայրի 36-րդ փողոց, Ակնաղբյուր 5-րդ փողոց 1-ին փակուղի ճանապարհների հիմնանորոգում և սալարկում տուֆ քարով, կատարված է աշխատանքների 70 %-ը, սալարկվել է 4․3 կմ երկարությամբ ճանապարհ:
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Մայիսի 5-ին Գյումրիում նախատեսվում է անցկացնել «Երաժշտական կամուրջ» խորագրով համերգ՝ նվիրված Հայաստանի և Ֆրանսիայի բարեկամությանը, որին ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ ներկա է գտնվելու պետական այցի շրջանակում Հայաստանում գտնվող Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը։
Կառավարության այսօրվա որոշմամբ, Գյումրիում կայանալիք միջոցառումը պատշաճ իրականացնելու համար տարմադրվել է 392 մլն 897 հազար դրամ գումար։
Գյումրիում միջազգային մակարդակի մշակութային միջոցառումն իրականացվում է մայիսի 3–5-ը Երևանում կայանալիք եվրոպական երկրների ղեկավարների գագաթաժողովի շրջանակում։
Համերգային ծրագրում հնչելու են հայկական և ֆրանսիական թեմատիկ երգեր, որոնք կներկայացնեն հայ և ֆրանսիացի անվանի արտիստներ՝ Հայաստանի պետական սիմֆոնիկ նվագախումբի նվագակցությամբ։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Այցի շրջանակում Ֆրանսիայի նախագահը նախ կմասնակցի Երևանում կայանալիք Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովին:
Մայիսի 5-ին կմեկնարկի Էմանուել Մակրոնի պետական այցը Հայաստանի Հանրապետություն: Տեղի կունենա ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և Ֆրանսիայի նախագահի առանձնազրույցը, որին կհաջորդի երկու երկրների առաջնորդների ընդլայնված կազմով հանդիպումը: Փաստաթղթերի ստորագրման արարողությունից հետո Նիկոլ Փաշինյանը և Էմանուել Մակրոնը հանդես կգան ԶԼՄ-ների համար հայտարարություններով:
Նախագահ Մակրոնը Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիրում հարգանքի տուրք կմատուցի Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին, ինչպես նաև կայցելի Մատենադարան: Տեղի կունենա նաև ՀՀ նախագահ Վահագն Խաչատուրյանի և Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի հանդիպումը:
Պետական այցի շրջանակում Ֆրանսիայի նախագահը ՀՀ վարչապետի ուղեկցությամբ կայցելի Գյումրի, որտեղ հարգանքի տուրք կմատուցի 1988 թվականի երկրաշարժի զոհերի հիշատակին: Նիկոլ Փաշինյանը և Էմանուել Մակրոնը Գյումրիում ներկա կգտնվեն «Երաժշտական կամուրջ. Հայաստան-Ֆրանսիա» խորագրով համերգին:
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
ԱԺ հերթական ընտրությունների ընտրողների նախնական ցուցակները՝ ըստ ընտրական տեղամասերի, ՀՀ Ընտրական օրենսգրքով նախատեսված ժամկետում՝ քվեարկության օրվանից 40 օր առաջ, հրապարակված են․ ընտրելու իրավունք ունեցող անձինք կարող են որոնել իրենց տվյալները
Ներքին գործերի նախարարության elections.mia.gov.am հարթակում արդեն հրապարակված են 2026 թվականի հունիսի 7-ին կայանալիք Ազգային ժողովի հերթական ընտրություններին մասնակցող ընտրողների նախնական ցուցակները՝ որոնման և ներբեռնման հնարավորությամբ։
Որոնման համակարգում ընտրողը կարող է մուտքագրել իր անունը և ազգանունը՝ գտնելու համար այն ընտրական տեղամասը, որտեղ պետք է կատարի քվեարկությունը։ Ավելի ճշգրիտ արդյունք ստանալու համար հնարավոր է լրացնել նաև ծննդյան օրը, ամիսը և տարեթիվը։
Հարթակում, ներբեռնման հնարավորությամբ, հասանելի են նաև ընտրողների նախնական ցուցակները՝ ըստ համայնքների և տեղամասերի։
Ընտրելու իրավունք ունեցող անձինք կարող են որոնել իրենց տվյալները՝ մուտք գործելով elections.mia.gov.am կայքի «ԱԺ ընտրություններ» բաժին կամ ներբեռնել ցուցակները՝ անցնելով «Ըստ տեղամասերի» բաժինը։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Հայաստանը կրկին նախընտրական թոհուբոհի մեջ է, ընդ որում՝ քաղաքական շատ յուրահատուկ, գործող ուժերի և միավորների՝ դաշտում տեղաբաշխվածության առանձնակի խայտաբղետ իրավիճակում։
Ի տարբերություն նախորդ երկու խորհրդարանական ընտրությունների, որոնք արտահերթ էին՝ պայմանավորված ներքաղաքական իրավիճակով ու գործընթացներով, այս տարվա ընտրությունները հերթական են։
ԱԺ նախորդ երկու ընտրությունները տեղի էին ունեցել 2018 թվականի, այսպես ասած, հեղափոխական իրադարձություններից հետո։ Ընդ որում՝ եթե 2018 թվականինը անցկացվեցին հետհեղափոխական տրամադրությունների ու ոգևորության մթնոլորտում, ապա 2021-ինը՝ հետպատերազմական իրավիճակում և պատերազմի պարտության ողբերգական հետևանքների ու հուսալքության պայմաններում։ Հատկանշական է, որ երկու դեպքում էլ հաղթել էր գործող վարչապետի կուսակցությունը։
Եթե 2018 թվականի ընտրությունների պարագայում այդ հաղթանակը բնական ու հասարակաքաղաքական տեսանկյունից խիստ տրամաբանական էր, ապա 2021-ի դեպքում, եթե չասենք անսպասելի, բայց ազգային-քաղաքական ու մարդկային մտածողության առումով որոշակի հարցեր էր առաջացնում։
Չնայած ընտրությունների պաշտոնական քարոզարշավը դեռ չի մեկնարկել (ոչ պաշտոնականը, իհարկե, վաղուց սկսված է), սակայն արդեն այսօր կարելի է որոշ դիտարկումներ անել առաջադրված ուժերի, դերակատարների, դաշտի տեղաբաշխվածության, գործող միավորների՝ քաղաքական հնարավոր առնչությունների և կուսակցությունների մասնակցության համեմատական վիճակագրության վերաբերյալ։
2018 թվականի խորհրդարանական արտահերթ ընտրություններին մասնակցել էին 11 քաղաքական ուժ՝ 9 կուսակցություն և 2 կուսակցությունների դաշինք։ 2021 թվականի Ազգային ժողովի արտահերթ ընտրություններին, ի համեմատություն նախորդի, մասնակիցների թիվը առավել քան կրկնապատկվել էր՝ 24 քաղաքական ուժ՝ 22 կուսակցություն և 4 կուսակցությունների դաշինք։ Այս տարվա ընտրություններին առաջադրվել է 19 քաղաքական ուժ՝ 17 կուսակցություն ու 2 դաշինք։
Ինչպես նկատելի է, քաղաքական ուժերի մասնակցության քանակական տեսանկյունից այս տարվա ընտրություններն առավել առնչություն ունեն 2021-ի ընտրությունների հետ։ Սա, թերևս, բացատրվում է այն հանգամանքով, որ 2018-ի ընտրություններն ընթացան հեղափոխությունից անմիջապես հետո ու դրա անմիջական տրամադրությունների ներքո, և բնական է, որ քաղաքական դաշտի դերակատարները ոչ ամբողջությամբ էին պատրաստ այդ ընտրություններին, ինչպես նաև, հասկանալի պատճառներով, նվազ հնարավորություններ ունեին հաջողության հասնելու համար։ Չնայած 2021 թվականի ընտրությունները ևս արտահերթ էին, սակայն, ի տարբերություն 2018-ի, այդ ժամանակամիջոցում քաղաքական իրադարձությունները զարգանում էին այնպիսի տրամաբանությամբ, որ ընտրությունների անցկացման գաղափարը «օդում կախված» էր, և քաղաքական ուժերը արդեն նախապատրաստված էին դրանց։ Դա է պատճառը, որ այդ ընտրություններին ավելի շատ ուժեր մասնակցեցին, քան 2018 թվականին։
Հատկանշական է, որ այս տարվա ընտրական գործընթացներն արտացոլում են հայկական քաղաքական իրականության՝ տարիներ ի վեր արմատավորված մի քանի յուրահատկություններ, որոնք այլևս դարձել են այդ իրականության կենսակերպն ու անբաժանելի մասը։ Այս տեսանկյունից, առաջին հերթին, պետք է մատնանշել քաղաքական դաշինքների ձևավորման հարցը։ Արդեն ավանդույթ է դարձել, որ ընտրություններից ամիսներ առաջ քաղաքական դաշտի տարբեր բևեռներում ընթանում են բուռն քննարկումներ ու խոսակցություններ հնարավոր դաշինքների, ուժերի միավորման և միասնական ճակատով ընտրություններին մասնակցելու մասին։
Միտումը պարզ ու հասկանալի է՝ համախմբել եղած ներուժը, չփոշիացնել ռեսուրսներն ու ընտրողների ձայները։ Նաեւ արդեն ավանդույթ է, որ այդ փորձերը մեծամասամբ մատնվում են անհաջողության․ բանակցությունները ձախողվում են, հնարավոր համաձայնությունները չեն ստացվում, միավորումներ չեն ձևավորվում։ Ընթացիկ քաղաքական գործընթացներում ևս չխախտվեց այս տխուր ավանդույթը։ Ընդ որում՝ չհաջողվեց լայն և ուժեղ դաշինքներ ձևավորել քաղաքական դաշտի գրեթե բոլոր հատվածներում՝ ոչ իշխանական ու ընդդիմադիր, ոչ, այսպես ասած, ռուսամետ ու արևմտամետ, ոչ էլ աջ, ձախ ու կենտրոնական դաշտերում։
Ինչպես նշել էինք, ԿԸՀ-ում առաջադրման փաստաթղթեր ներկայացրած 19 ուժերից ընդամենը երկուսն են դաշինք, սակայն… Սակայն դրանք, մեծ հաշվով ու դասական իմաստով, դաշինք էլ չի կարելի համարել։ Դրանցից մեկը ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի գլխավորած «Հայաստան» դաշինքն է, որը կազմված է Հայ Յեղափոխական Դաշնակցությունից և լայն հանրությանը գրեթե անհայտ «Առաջ» կուսակցությունից։
Այստեղ դրսևորվում է հայաստանյան քաղաքական իրականության մեկ այլ առանձնահատկություն։ Քաղաքական դաշտում տարիներ առաջ լայն դերակատարություն ունեցած ու երբեմնի կայուն ընտրազանգված ապահովող կուսակցությունը՝ ՀՅԴ-ն, արդեն երկրորդ անգամ ընտրություններին մասնակցում է ոչ իր, այսպես ասած, դեմքով ու առաջնորդով, այլ Ռ. Քոչարյանի գլխավորությամբ ու հովանու ներքո։ Այս երևույթը ևս հայաստանյան քաղաքական դաշտի չկայացվածության ու անկատարության դրսևորում ու ապացույց է։ Նույն այս երևույթի օրինակ է ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի գլխավորած ՀՀԿ-ի պատմությունը։ Սերժ Սարգսյանն հայտարարել է, որ ՀՀԿ-ն չի մասնակցելու ընտրություններին։
Հիշենք, որ խոսքը վերաբերում է մի կուսակցության, որը տարիներ շարունակ եղել կամ համարվել է հայաստանյան քաղաքական դաշտի ամենահիմնական ու հզոր ուժը, սակայն, կորցնելով իշխանությունը, այլևս հնարավորություն չունի անգամ հաղթահարելու Ազգային ժողով անցնելու նվազագույն շեմը։ Փակագծի մեջ ասենք, որ, չնայած Սերժ Սարգսյանն հայտարարել է ընտրություններին չմասնակցելու մասին, սակայն անուղղակիորեն ՀՀԿ-ն ու նրա առանձին անդամներ ներգրավված են ընտրական գործընթացներում։ Այս և նախընտրական ու քաղաքական դաշտի խայտաբղետ պատկերին կանդրադառնանք հաջորդ հրապարակումներում։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com
Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ քաղաքացիներն արդեն կարող են դիմում ներկայացնել՝ ըստ հաշվառման վայրի ընտրողների ցուցակից հանվելու և ըստ գտնվելու կամ նախընտրած վայրի մատչելի ընտրական տեղամասի ընտրողների ցուցակում ավելացվելու, ինչպես նաև ըստ գտնվելու վայրի ընտրական տեղամասի ընտրողների ցուցակում ընդգրկվելու մասին։
ՀՀ կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի 27.03.2025թ. թիվ 11-Ն որոշմամբ սահմանվել են ըստ հաշվառման վայրի ընտրողների ցուցակից հանվելու և ըստ գտնվելու կամ նախընտրած վայրի ընտրական տեղամասի ընտրողների ցուցակում ավելացվելու, ըստ գտնվելու վայրի ընտրական տեղամասի ընտրողների ցուցակում ընդգրկվելու վերաբերյալ ծանուցման ձևերը և կարգը, ինչպես նաև ըստ հաշվառման վայրի ընտրողների ցուցակից ժամանակավորապես դուրս գալու, ընտրողների ցուցակում ժամանակավորապես ընդգրկվելու մասին դիմումների ձևը և էլեկտրոնային եղանակով դիմումներ ներկայացնելու կարգը։
Դիմումները հնարավոր է ներկայացնել ինչպես էլեկտրոնային, այնպես էլ թղթային եղանակով։ Էլեկտրոնային դիմումները պետք է ապահովված լինեն էլեկտրոնային թվային ստորագրությամբ։
Այլ անձի անունից դիմում ներկայացնելու դեպքում դիմումատուն պարտավոր է ներկայացնել նոտարական վավերացմամբ հաստատված լիազորագիր։
Տեղաշարժման (հենաշարժական) դժվարություններ ունեցող անձի անունից դիմում ներկայացնելու դեպքում դիմումատուն պարտավոր է ներկայացնել նոտարական վավերացմամբ հաստատված լիազորագիր։
Հաշմանդամության հիմքով տեղաշարժման (հենաշարժական) դժվարություններ ունեցող անձանց էլեկտրոնային դիմումները կարող են ապահովվել ստորագրության՝ դիմողի համար ընդունելի ցանկացած եղանակով, իսկ տեղաշարժման (հենաշարժական) դժվարություններ ունեցող այլ անձանց էլեկտրոնային դիմումներն ապահովվում են էլեկտրոնային թվային ստորագրությամբ։
Հաշմանդամության հիմքով տեղաշարժման (հենաշարժական) դժվարություններ ունեցող անձանց՝ էլեկտրոնային թվային ստորագրությամբ չապահովված էլեկտրոնային դիմումներին կից ներկայացվում է նաև անձի հաշմանդամություն ունենալը հաստատող փաստաթուղթը կամ դրա պատճենը։
Հիշեցնենք, որ դիմումը պետք է ներկայացնել լիազոր մարմին՝ ՆԳՆ միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայություն, քվեարկության օրվանից ոչ ուշ, քան 12 օր առաջ՝ մինչև ժամը 14:00-ն, այսինքն՝ մինչև մայիսի 26-ը։
© progressgyumri.am Armenian News / Analyses:
Հեռ. ՝ +37498 691-690; Էլ. Փոստ ՝ progressgyumri@gmail.com