ՀՀ ԱԺ պաշտպանության եւ անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ Ռոմիկ Մանուկյանը որպես հարակից զեկուցող նոյեմբեր և դեկտեմբեր ամիսներինն հանդես է եկել «Սահմանված կարգի խախտմամբ պարտադիր զինվորական ծառայություն չանցած քաղաքացիների մասին» օրենքում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին հարցի քննարկման ժամանակ, նույն հանձնաժողովի անդամ Ֆելիքս Ցոլակյանը որպես հարակից զեկուցող է հանդես եկել դեկտեմբերին «Ռազմական ոստիկանության մասին», «Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի ներքին ծառայության կանոնագիրքը հաստատելու մասին», «Ռազմարդյունաբերական համալիրի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին հարցերի ներկայացման ժամանակ:
Տարածքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, գյուղատնտեսության և բնապահպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ՝ Վ. Գրիգորյանը նոյեմբերին հիմնական զեկուցող է եղել «Տեղական ինքնակառավարման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին քննարկման ժամանակ, իսկ «Ֆինանսական համահարթեցման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին նախաձեռնության և հեղինակը, և հիմնական զեկուցողն է եղել: Վարդևան Գրիգորյանը նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին հարակից զեկուցող է եղել «Սահմանամերձ համայնքների սոցիալական աջակցության մասին», «Գյուղատնտեսական տեխնիկայի շահագործման մասին», «Հայաստանի Հանրապետությունում ստուգումների կազմակերպման եւ անցկացման մասին», «Սելեկցիոն նվաճումների պահպանության մասին» «Պետական տուրքի մասին» «Տեղական ինքնակառավարման մասին», «Երեւան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման մասին»,«Անասնաբուժության մասին», «Տեղական տուրքերի եւ վճարների մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին քննարկումների ժամանակ:
Վարդան Ղուկասյանը, Տատյանա Միքայելյանը և Արման Սահակյանը նոյեմբեր և դեկտեմբեր ամիսներին հանձնաժողովներում տեղի ունեցած քննարկումների ժամանակ որպես զեկուցող կամ հարակից զեկուցողներ հանդես չեն եկել:
1-ին և 2-րդ նստաշրջաններ Մայիսի 18-դեկտեմբերիի 21
Վարդևան Գրիգորյան
Վարդան Ղուկասյան

Արման Սահակյան
Ֆելիքս Ցոլակյան
Ռոմիկ Մանուկյան
Տատյանա Միքայելյան
Այսպիսով, մինչև երկրորդ նստաշրջանի ավարտը ամենաշատ կողմ օրենքներին ու դրանց փոփոխություններին քվեարկել է Ֆելիքս Ցոլակյանը` 341 կողմ, այնուհետև Արման Սահակյանը` 336, ամենաքիչ կողմ քվեարկել է Վարդան Ղուկասյանը` 233: Ամենաշատ դեմ քվեարկող շիրակցի պատգամավորը Վարդևան Գրիգորյանն է եղել, այս ժամանակահատվածում` 43 անգամ, ամենաքիչը` Ռոմիկ Մանուկյանը` 4, ձեռնպահ առավել հաճախ քվեարկել է Տատյանա Միքայելյանը` 18, իսկ Ֆելիքս Ցոլակյանն ու Արման Սահակյանը երբևէ ձեռնպահ չեն քվեարկել: Ամենից շատ չքվեարկող շիրակցի պատգամավորը Վարդևան Գրիգորյանն է, չի քվեարկել 46 անգամ, ամենից քիչ չքվեարկողը Ռոմիկ Մանուկյանն է, պատգամավորը չի քվեարկել ընդամենը 2 անգամ: Բացակայություններով աչքի ընկած պատգամավորները Վարդան Ղուկասյանն ու Ռոմիկ Մանուկյանն են եղել, համապատասխանաբար` 27 և 21 բացակայություն: Ամենապարտաճանաչն էլ, ըստ parliamentmonitoring.am կայքի, Ֆելիքս Ցոլակյանն է եղել, ով որևէ բացակայություն չի ունեցել երկրորդ նստաշրջանի ընթացքում:
Եթե համեմատենք «թեժ» օրինագծերի քվեարկությունները, ապա, ըստ նույն կայքի, Ֆելիքս Ցոլակյանը, Արման Սահակյանը և Ռոմիկ Մանուկյանը Հանրաքվե, Անվտանգության խորհուրդ, Ներման մասին, Դատական օրենսգիրք, Սահմանադրական դատարանի մասին, Փոփոխություններ դատական օրենսգրքում, Ընտանիքում բռնության կանխարգելում, Զինվորական ծառայություն, զինծառայողի կարգավիճակ, Բյուջե 2018, Հայ-ռուսական միացյալ զորախումբ օրինագծերին բոլորին կողմ են քվեարկել: Այսինքն քվեարկությունների ժամանակ նրանց նրանց դիրքորոշումները համընկել են լիարժեքորեն, գրեթե նույն պատկերն է Բարգավաճ Հայաստանը ներկայացնող պատգամավորների քվեարկությունների համընկնումները: Վարդան Ղուկասյանի, Վարդևան Գրիգորյանի և Տատյանա Միքայելյանի քվեարկությունների համընկնումը 90 տոկոս է: Նրանք դեմ են եղել Հանրաքվե, Ընտանիքում բռնության կանխարգելում, Բյուջե 2018-ին, չեն քվեարկել Դատական օրենսգիրք, Սահմանադրական դատարանի մասին, Փոփոխություններ դատական օրենսգրքում օրինագծերի ժամանակ:
©progressgyumri.am Armenian News/Analyses/Research/Interview/Monitoring:
Մարտի 19-ին ավագանին միաձայն որոշեց որպես նվիրատվություն համայնքի բյուջեից որոշ կառույցների հատկացնել որոշակի գումար՝ 650 հազար ՀՀ դրամ հատկացրեց Հայաստանի գրողների միության Շիրակի մարզային բաժանմունքին՝ 2018 թվականին նախատեսված բազմաբնույթ գրական միջոցառումները պատշաճ մակարդակով կազմակերպելու եւ իրականացնելու համար,
200 հազար ՀՀ դրամ՝ «Ավանսեն» ֆրանկոֆոն երիտասարդական թատերական ասոցիացիային՝ 2018 թվականի մարտի 30-31-ին անցկացվելիք ֆրանկոֆոն դպրոցական ազգային երկրորդ փառատոնը պատշաճ մակարդակով կազմակերպելու, իրականացնելու համար, 250 հազար դրամ՝ Գյումրու դրամատիկական թատրոնին եւ Հովհ․Շիրազի «Շիրազյան անտիպներ» գրքի տպագրման ծախսերը հոգալու նպատակով 1 մլն 400 հազար ՀՀ դրամ։
Ավագանու որոշմամբ Գյումրու թիվ 6 երաժշտական դպրոցի տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար նշանակվեց Մանյա Հովհաննիսյանը։
Հայ առաքելական եկեղեցու Շիրակի թեմին սեփականության իրավունքով պատկանող թվով 4 տրանսպորտային միջոցների 2018 թվականի գույքահարկի գումարի վճարման նկատմամբ ավագանին արտոնություն սահմանեց, զրոյացվեց 58 հազար 800 ՀՀ դրամը։
Ավագանին միաձայն որոշում ընդունեց լիազորել համայնքի ղեկավար Սամվել Բալասանյանին՝ Գյումրի համայնքի անունից մասնակցելու 2018 թվականի բյուջետային ֆինանսավորման ծրագրին եւ ներկայացնելու երկու ծրագրերի հայտերը։
Հաջորդ ավագանու նիստը կայանալու է ապրիլի 19-ին։
Անի Մկրտչյան
Կուսակցական մենաշնորհի պայմաններում կարևորվո՞ւմ է, արդյոք, թե ով կլինի վարչապետ և ներկա ընդդիմության պայմաններում հնարավո՞ր է կանխել գործող իշխանությունների վերարտադրմանը: Այս և այլ հարցերի շուրջ խոսել են Գլոբալիզացիայի և տարածաշրջանային համագործակցության վերլուծական կենտրոնի ղեկավար Ստեփան Գրիգորյանը և Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի Ժողովրդավարության ինստիտուտի մոնիտորինգի և զեկուցման ծրագրի համակարգող Վարդինե Գրիգորյանը:
2015 թվականի սահմանադրական փոփոխությունների արդյունքում Հայաստանի պատմության մեջ առաջին անգամ երկրի նախագահն ընտրվեց ոչ թե համաժողովրդական ընտրություններով, այլ Ազգային ժողովի կողմից:
Խորհրդարանական կառավարման համակարգի անցման արդյունքում ՀՀ թիվ մեկ պաշտոնյան լինելու է վարչապետը, իսկ նախագահի լիազորությունները կրճատվել են:
Մարտի 2-ին ԱԺ-ը ՀՀ նախագահ ընտրեց Արմեն Սարգսյանին, ում առաջադրել էր ՀՀԿ-ն եւ ՀՅԴ-ն: Ա․Սարգսյանն իր լիազորությունները կստանձնի գործող նախագահի լիազորությունների ավարտին՝ ապրիլի 9-ին։
Գործող վարչապետն ու կառավարության անդամները, մինչեւ նոր վարչապետի ընտրությունը, կլինեն ժամանակավոր պաշտոնակատարներ:
1992-1995 թթ. Արմեն Սարգսյանը Հայաստանի դեսպանն էր Միացյալ Թագավորությունում: Միաժամանակ զբաղեցնում էր Եվրոպայում Հայաստանի «ավագ դեսպանի», Եվրոպական միությունում, Բելգիայում, Նիդեռլանդներում, Լյուքսեմբուրգում եւ Վատիկանում դեսպանի պաշտոնները:
1995-1996 թթ. Եվրոպական միությունում Հայաստանի առաքելության ղեկավարն էր:
1996թ. նոյեմբերի 1-ին Արմեն Սարգսյանը դարձավ Հայաստանի հինգերորդ վարչապետը, սակայն պաշտոնավարեց ընդամենը չորս ամիս եւ 1997թ. փետրվարի 28-ին թողեց իր պաշտոնը։
1998-2000 թթ. նա կրկին զբաղեցրել է Լոնդոնում Հայաստանի դեսպանի պաշտոնը:
Ներքաղաքական գործընթացների կիզակետում այժմ շարունակում է մնալ կարեւորագույն հարցը, թե ով է լինելու հանրապետության նոր վարչապետը։Կոալիցիայի ներկայացուցիչները՝ ՀՀԿ-ականներն ու ՀՅԴ-ականներն հայտարարում են, որ նոր վարչապետի թեկնածուի անունը կհայտարարեն ապրիլի 9-ից ոչ շուտ, ՀՅԴ-ում ասում են նաեւ, որ վարչապետի հարցի որոշումը պատկանում է բացառապես ՀՀԿ-ին:
Արդյոք ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը կառաջադրվի վարչապետի պաշտոնում․ այս հարցին դեռեւս հստակ պատասխան չկա․միաժամանակ մամուլում կարծիք է շրջանառվում, որ Կարեն Կարապետյանը կդառնա վարչապետ, Սերժ Սարգսյանը՝ Պաշտպանության նախարար։ՀՀ նոր վարչապետը կընտրվի թեկնածուների առաջադրման հաջորդ օրը, վարչապետին ընտրելու են ապրիլի 17-ին։
Անի Մկրտչյան
©progressgyumri.am Armenian News/Analyses/Research/Interview/Monitoring:
Վերջին շրջանի հայաստանյան պետական ու ներքաղաքական կյանքի գլխավոր օրակարգերը պետական ու կառավարման նոր համակարգերի ձեւավորման գործընթացներն են, որոնք իրենց հիմքում ունեն կիսանախագահական մոդելից խորհրդարանական (վարչապետական) մոդելին անցնելու սահմանադրական ու օրենսդրական հիմքերի ստեղծումը: Կառավարությունն ու խորհրդարանը ընդունում են որոշումներ ու օրենքներ, որոնք ձեւավորում են վարչապետական իշխանության լայն լիազորություններն ու իրավասությունները:
Այս տարվա ապրիլի կեսերից հանրապետության գլխավոր պաշտոնական դեմքը դառնալու է վարչապետը, նրան են ենթարկվելու ուժային կառույցները, անվտանգության խորհուրդը, պետական մյուս կառույցները: Հանրապետության չորրորդ նախագահը թեեւ ունենալու է որոշակի լիազորություններ, սակայն իշխանական համակարգում լինելու է ընդամենը խորհրդանշական ֆիգուր, որից շատ քիչ բան է կախված լինելու:
Այս տարվա սկզբից հանրապետությունում սկիզբ առած ներքաղաքական գործընթացների կիզակետում էին հայտնվել երկու կարեւորագույն հարց. ովքեր են լինելու հանրապետության նոր վարչապետն ու նախագահը, ինչ տեսք է ունենալու ապրիլին ձեւավորվելիք նոր իշխանությունը: Որքան էլ խորհրդարանական մոդելը ենթադրի առավել մեծ ժողովրդավարություն ու անձերից քիչ կախում ունեցող կառավարման համակարգ, միեւնույն է, Հայաստանի տիպի երկրներում անձերի դերակատարությունը էական նշանակություն ունի: Մանավանդ, եթե նկատի ունենանք այն իրողությունը, որ սահմանադրական փոփոխություններով պայմանավորված այդ անցումը, ըստ քաղաքական շատ վերլուծաբանների ու փորձագետների, միտված էր մեկ նպատակի՝ պահպանել Սերժ Սարգսյանի անձնական ու ՀՀԿ-ի քաղաքական իշխանությունը: Այսինքն՝ սահմանադրական հանրաքվեն, մեծ հաշվով, վերատադրության ուրույն եղանակ էր:

Մինչեւ վերջերս նոր վարչապետի հնարավոր թեկնածուների առումով հիմնականում շրջանառվում էր երկու անուն՝ Սերժ Սարգսյան եւ գործող վարչապետ Կարեն Կարապետյան: Վերջինս նույնիսկ իր հարցազրույցներից մեկում հայտարարել էր, որ պատրաստ է շարունակել պաշտոնավարելը վարչապետի պաշտոնում: Սակայն հետզհետե Կարեն Կարապետյանի անվան շրջանառությունը սահմանափակվեց, սահմանափակվեց հիմնականում ՀՀԿ ներկայացուցիչների կողմից, որոնք անուղղակիորեն հասկացրին, որ թեեւ գոհ են գործող վարչապետի աշխատանքից, սակայն նրան ապրիլից չեն տեսնում այդ պաշտոնում: Միաժամանակ սկսեցին հայտարարություններ անել, թե նոր վարչապետի որոշելու խնդիրը բացառապես իշխող ՀՀԿ-ի ու իրենց առաջնորդի տիրույթում է, եւ երբ ժամանակը գա, Սերժ Սարգսյանն ու Հանրապետականը իրենց որոշումը կընդունեն ու կհայտարարեն:
Հանրապետականներն այսկերպ նախապատրաստում էին վարչապետի պաշտոնում Սերժ Սարգսյանին առաջադրելու հեռանկարը՝ հընթացս հայտարարություններ անելով նրա անփոխարինելիության, բացառիկության, Հայաստանի անվտանգության միակ երաշխավորը լինելու մասին: Ինքը՝ Սերժ Սարգսյանը, իր տարբեր հայտարարություններում ու ելույթներում շարունակում է խուսափել կոնկրետ պատասխաններ տալ իր քաղաքական ապագայի մասին՝ հայտարարելով, թե դեռ չի որոշել, ժամանակը գա՝ կասի: Նրա խուսափողական պատասխանների դրդապատճառները հասկանալի են. երբ իշխանությունը նոր-նոր ձեռնարկում էր սահմանադրական փոփոխությունները, Սերժ Սարգսյանն հայտարարել էր, թե իր պաշտոնավարման ավարտից հետո չի հավակնում ոչ նախագահի, ոչ վարչապետի, ոչ էլ Ազգային ժողովի նախագահի պաշտոններին, այսինքն՝ հիմա նա պարտադրված է իր տված խոստման մեջ:
Սակայն իր փոխարեն Սերժ Սարգսյանի վարչապետական հավակնությունների մասին հայտարարում են նրա կուսակիցները՝ Գալուստ Սահակյանը, Արմեն Աշոտյանը, Էդուարդ Շարմազանովը, Վահրամ Բաղդասարյանը, իհարկե, դրանք ներկայացնելով որպես իրենց անձնական կարծիքներ ու ցանկություններ: Վերջերս այդ հավակնություններն առավել առարկայական դարձան, երբ Է. Շարմազանովն ու Վ. Բաղդասարյանն հայտարարեցին, թե Սերժ Սարգսյանը ՀՀԿ-ի շարքային անդամ է, եւ եթե ՀՀԿ-ն որոշի, որ նա լինելու է վարչապետի պաշտոնում, ապա նա պարտավոր է ենթարկվել այդ որոշմանը: Նրանք նաեւ հիմքեր նախապատրաստեցին Սերժ Սարգսյանի համար՝ իր տված խոստումը դրժելու հարցում, հայտարարելով, թե այդ խոստումը տրվել է քաղաքական մեկ այլ իրավիճակում, իսկ այսօր երկիրը գտնվում է բոլորովին այլ քաղաքական իրողությունների մեջ: Շարմազանովը անգամ պատմական զուգահեռներ անցկացրեց Ուինստոն Չերչիլի ու Շառլ դե Գոլի միջեւ, որոնք իրենց ժամանակին, հանուն ազգային շահերի, խախտել են իրենց նախկինում արված խոստումներն ու ասածները: Հասկանալի է, որ այստեսակ հայտարարությունները ոչ այլ ինչ են, քան Սերժ Սարգսյանին պաշտոնապես ապագա վարչապետի պաշտոնում առաջադրելու հայտ:
Հատկանշական է, որ այդ հայտը ներկայացվում է այն ժամանակահատվածում, երբ լուծված է ՀՀ չորրորդ նախագահի հարցը: Ամիսներ առաջ իր մի ելույթում Սերժ Սարգսյանը ներկայացրել էր իր պատկերացրած նախագահի մոտավոր կերպարը, իսկ օրեր անց ՀՀԿ-ն պաշտոնապես որոշում էր ընդունել այդ պաշտոնում առաջադրել Մեծ Բրիտանիայում Հայաստանի դեսպան Արմեն Սարգսյանի թեկնածությունը: Վերջինիս հետ առաջարկը ներկայացնող հանդիպման ժամանակ Սերժ Սարգսյանը հույս հայտնեց, որ նա կընտրվի քաղաքական լայն համաձայնությամբ, մեկ փուլով, այսինքն՝ նրան խորհրդարանում կողմ կքվեարկեն ոչ միայն ՀՀԿ-ն, այլեւ կոալիցիոն գործընկեր ՀՅԴ-ն ու ԲՀԿ պատգամավորներ: Մեկ փուլով ընտրվելու համար մեկ տասնյակից ավել ԲՀԿ-ականների ձայները անհրաժեշտություն էին:
Խորհրդարանական ու արտախորհրդարանական ուժերի հետ հանդիպումից հետո, ինչպես եւ սպասելի էր, Արմեն Սարգսյանը տվեց իր համաձայնությունը առաջադրվելու մասին: ՀՅԴ-ն էլ հայտարարեց, որ իրենք միանում են ՀՀԿ-ի առաջադրմանը, այսինքն՝ Արմեն Սարգսյանին առաջադրեց իշխող կոալիցիան: Մնում էր ԲՀԿ-ի խնդիրը: Որոշ ժամանակ ձգձգելուց հետո ԲՀԿ-ն էլ (այսինքն՝ Ծառուկյան դաշինքը) հայտարարեց, որ մարտի 2-ին խորհրդարանում անցկացվելիք ընտրության կողմ կքվեարկի Արմեն Սարգսյանին:
Այսպիսով, իշխանության գծագրած սցենարը իրականություն դարձավ. խորհրդարանում անցկացված քվեարկությամբ (90 կողմ, 10 դեմ ձայների հարաբերակցությամբ) Արմեն Սարգսյանն ընտրվեց ՀՀ չորրորդ նախագահ:
Քաղաքական որոշ շրջանակներ պնդում են, որ նա եւս, իր երկու նախորդների նման, լինելու է ոչ լեգիտիմ նախագահ եւ այս իմաստով շեշտում են երկու հանգամանք. 1. Հայաստանի քաղաքացիության մասին փաստաթղթերի թերի լինելը եւ 2. իրավագետ Վահե Գրիգորյանի բացահայտումները Ազգային ժողովի կողմից նախագահի ընտրության հակասահմանադրականության փաստը:
Հ. Կիրակոսյան
©progressgyumri.am Armenian News/Analyses/Research/Interview/Monitoring:
ՀՀ նախագահը կարո՞ղ է ՀՀ սահմանադրության երաշխավորը լինել, երբ նրա լիազորությունները նվազում են: Սահմանադրական կարգավորումներով Ինչ լիազորություններ ունեն ՀՀ նախագահը, ՀՀ վարչապետը, ՀՀ ԱԺ-ը: Խորհրդարանական կառավարման նոր ձևի մեջ հնարավոր վտանգներ պարունակվո՞ւմ են, թե ոչ։ Այս հարցերի շուրջ խոսել են Սախարովի ՄԻՊ կենտրոնի Շիրակի տարածքային կենտրոնի ղեկավար Սեյրան Մարտիրոսյանը, Ժուռնալիստների Ասպարեզ ակումբի խորհրդի նախագահ, Գյումրու ավագանու անդամ Լևոն Բարսեղյանը, «Իրազեկ քաղաքացիների միավորում» ՀԿ-ի ծրագրերի համակարգող Դանիել Իոնիսյանը, Թրանսփարենսի Ինտերնեյշնլ հակակոռուպցիոն կենտրոնի ընտրական ծրագրերի համակարգող Արմեն Գրիգորյանը:
#DialogueforDemocracy
Կառավարման համակարգի փոփոխության արդյունքում արդյո՞ք Շիրակում դրական տեղաշարժ կլինի: 4-րդ նախագահին ընտրելու է ոչ թե ժողովուրդը, այլ՝ խորհրդարանը․ որքանո՞վ է ընդունելի: ©progressgyumri.am Armenian News/Analyses/Research/Interview/Monitoring: Tel: +37498 691-690; E-mail: progressgyumri@gmail.com ; progressgyumri@mail.ru
Կառավարման նոր համակարգին անցնելու անհրաժեշտությունը ինչո՞վ է պայմանավորված և կապահովվի արդյոք խորհրդարանական համակարգում իշխանության ճյուղերի տարանջատման և հակակշռման սկզբունքը: ՀՀ չորրորդ նախագահի ընտրությունը ԱԺ-ին վերապահելը հակասո՞ւմ է արդյոք գործող Սահմանադրությանը: Այս հարցերի շուրջ խոսել են Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ղեկավար Արթուր Սաքունցը, ՇՊՀ դասախոսներ Արթուր Համբարձումյանը, Գագիկ Համբարյանը:
«Գյումրու առաջընթաց» քաղաքացիական հասարակության զարգացման կենտրոն» հասարակական կազմակերպությունը Շիրակի մարզի պատգամավորներին հարցում է ուղարկել, խնդրելով գնահատել ԱԺ 6-րդ գումարման նստաշրջանները, մշտական հանձնաժողովների աշխատանքները՝ ներկայացնելով այդ նստաշրջանների ընթացքում իրենց կատարած աշխատանքը, մասնավորապես նիստերի բացակայության, քվեարկության վերաբերյալ։
Կազմակերպությունը նաեւ խնդրել է ԱԺ պատգամավորներին տրամադրել տեղեկություններ այն մասին, թե ինչպիսի նախաձեռնություններով են հանդես եկել, ինչպիսի նախագծերի հեղինակ կամ համահեղինակ են կամ ինչ ելույթներ են ունեցել, ինչ հարցեր են բարձրացրել, ինչպես նաև խնդրել է պատգամավորներին մատնանշել, թե 2018թ. ինչպիսի անելիքներ ունեն, ինչ նախաձեռնություններով են ներկայանալու։ Հարցումներն ուղարկվել են ԱԺ պատգամավորների էլկտրոնային հասցեներին:
Որոշ պատգամավորներ մասամբ են պատասխանել հարցերին, իսկ ՀՀԿ խմբակցության ԱԺ պատգամավոր Արման Սահակյանից դեռևս պատասխան չկա: Ա.Սահակյանին հարցումն ուղարկվել է ս/թ հունվարի 10-ին, պատասխանելու մասին հիշեցվել է փետրվարի 13-ին:
Հրապարակում ենք ամբողջական պատասխանները` առանց կրճատումների:
«Ծառուկյան» դաշինքի ԱԺ պատգամավոր, Տարածքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, գյուղատնտեսության և բնապահպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ Վարդան Ղուկասյանը գրավոր փոխանցել է հետեւյալը․
«ՀՀ Ազգային Ժողովի 6-րդ գումարման անցած երկու նստաշրջաններում տարածքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, գյուղատնտեսության և բնապահպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովը, իմ գնահատմամբ, աշխատել է բավականին ծանրաբեռնված և արդյունավետ՝ օգտվելով օրենսդրությամբ նախատեսված լծակներից եւ խորհրդարանի կանոնակարգով սահմանված լիազորություններից:
Ընդունվել են նախագծերի փաթեթներ, օրենսդրական փոփոխություններ բոլոր ոլորտներում: Հանձնաժողովի կողմից նախաձեռնվել, կազմակերպվել եւ անցկացվել են խորհրդարանական լսումներ եւ աշխատանքային քննարկումներ:
Որպես տվյալ հանձնաժողովի անդամ՝ հանձնաժողովի նիստերում հանդես եմ եկել մի շարք առաջարկություններով, որոշ հարցերի շուրջ մասնակցել եմ քննարկումներին:
Կարևորում եմ «Սահմանամերձ համայնքների սոցիալական աջակցության մասին» ՀՀ օրենքում կատարված փոփոխությունների մասին նախագիծը, որտեղ մինչեւ 2021 թվականը սահմանամերձ համայնքների բնակիչները կշարունակեն օգտվել գազի, էլեկտրաէներգիայի և ջրի դիմաց վճարումների արտոնություններից:
Խիստ կարեւորում եմ նաև «Տեղական ինքնակառավարման մասին» ՀՀ օրենքում կատարված որոշակի փոփոխությունները, «Ֆինանսական համահարթեցման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում կատարված փոփոխությունները:
Ակտիվ եւ արդյունավետ աշխատանք եմ տանում հեռուստաընկերությունների, լրատվամիջոցների եւ սոցիալական կայքէջերի հետ: Բազմաթիվ ելույթներ, ուղիղ եթերներ եմ ունեցել մեր ազգաբնակչությանը հուզող կարևորագույն հարցերի և թեմաների շուրջ:
Իմ կողմից իրականացվել են հանդիպումներ մարզի համայնքների, գյուղերի ու քաղաքների ազգաբնակչության եւ ընտանիքների հետ, հանդիպումներ եմ ունեցել նաև համայնքների ղեկավարության և ավագանու անդամների հետ:
Վերը նշված աշխատանքների շնորհիվ իմ կողմից մի շարք հարցեր են ուղղվել ՀՀ կառավարությանը եւ վարչապետին:
ԱԺ նիստներին իմ մասնակցության վերաբերյալ տեղեկացնում եմ, որ անհարգելի բացակայություններ չունեմ:
Մասնակցել եմ 190 օրենքների նախագծերի քննարկմանը, 40 համաձայնագրերի եւ 14 այլ փաստաթղթերի ներկայացմանը:
Որպես «Ծառուկյան» խմբակցության անդամ մասնակցել եմ 270-ից 264 քվեարկությունների, կողմ՝ 189, դեմ՝ 29, չեմ քվեարկել ՝ 39, ձեռնպահ ՝ 7 անգամ»:
parliament monitoring կայքի տեղեկություններով՝ Վարդան Ղուկասյանը չի բացակայել, հարցեր, ելույթներ չի ունեցել ԱԺ նախկին նիստերին։
ՀՀԿ խմբակցության ԱԺ պատգամավոր, պաշտպանության և անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ Ֆելիքս Ցոլակյանը պատասխանել է․
ԱԺ 6-րդ գումարման նստաշրջանների, ԱԺ պաշտպանության և անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի աշխատանքները գնահատում եմ դրական:
ԱԺ եւ ԱԺ պաշտպանության եւ անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի բոլոր նիստերին մասնակցել եմ:
Հարակից զեկուցմամբ հանդես եմ եկել՝
1.«Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի ներքին ծառայության կանոնագիրքը հաստատելու մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություններ եւ լրացում կատարելու մասին
2018 թվականին հանդես եմ գալու մի շարք օրենսդրական նախաձեռնություններով կապված աղետի գոտու և Շիրակի մարզի զարգացման հետ :
Նախատեսվում են այցելություններ զորամասեր եւ Շիրակի մարզ, հանդիպումներ ընտրողների հետ, ԱԺ պաշտպանության եւ անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի աշխատանքների հետ կապված մի շարք միջոցառումներ:
Parliament monitoring կայքի տեղեկություններով՝ Ֆելիքս Ցոլակյանը կողմ է քվեարկել 251 անգամ, դեմ՝ 5, ձեռնպահ՝0, չի քվեարկել 8 անգամ, ճչի բացակայել, ելույթներ ու հարցեր չի ունեցել։
ՀՅԴ խմբակցության Աժ պատգամավոր, պաշտպանության եւ անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ, Ռոմիկ Մանուկյանի օգնականը փոխանցել է.
«ԱԺ վեցերորդ գումարման առաջին եւ երկրորդ նստաշրջանների ընթացքում կազմակերպվել են քաղաքացիների բազմաթիվ ընդունելություններ: Քաղաքացիների բարձրացրած խնդիրներն ունեցել են հիմնականում սոցիալական բնույթ: Դիմել են նաեւ ազատամարտիկներ՝ բնակարանային եւ առողջապահական խնդիրներով, որոնց մասին ԱԺ 25.10.2017թ. հերթական նիստի կարավարության հետ հարց ու պատասխանի ընթացքում պատգամավորի կողմից հարց է հնչեցվել: Շիրակի մարզի Սարիար համայնքի բնակիչներից մի քանիսը դիմել են համայնքի դպրոցի տանիքի վերանորոգման խնդրանքով, որը լուծվել է համապատասխան գերատեսչությունների հետ համագործակցության արդյունքում: Դիմել են նաեւ աշխատանքի, անօթեւանության եւ կենսաթոշակների հետ կապված խնդիրներով, որոնք հիմնականում ստացել են իրենց լուծումները:
Օրենսդրական նախաձեռնություններ դեռեւս չկան»:
Parliament monitoring կայքի տեղեկություններով՝ Ռոմիկ Մանուկյանը նստաշրջանում քվեարկել է․ կողմ՝ 237, դեմ՝ 1, ձեռնպահ՝3, չի քվեարկել՝ 2, բացակա՝ 21, հարցեր՝ 0, ելույթ՝ 1։
«Ծառուկյան» խմբակցության ԱԺ պատգամավոր, տարածքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, գյուղատնտեսության և բնապահպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Վարդեւան Գրիգորյանը տեղեկացրել է.
«Անցած 2 նստաշրջաններում, իմ գնահատմամբ, հանձնաժողովն աշխատել է արդյունավետ և ծանրաբեռնված՝ օգտվելով խորհրդարանական և հանձնաժողովական աշխատանքի բոլոր գործիքներից:
Հանձնաժողովում քննարկված նախագծերից ամբողջությամբ ընդունվել են 14 նախագծերի փաթեթներ, որոնց մեջ կատարվել են ընդհանուր առմամբ 28 օրենսգրքերի և օրենքների փոփոխություններ: Շրջանառության մեջ ունենք 8 նախագծերի փաթեթ, ընդհանուր առմամբ 28 օրենսգրքերի և օրենքների փոփոխություններով ու լրացումներով: Նախագծերի մեծ մասում հանձնաժողովի կողմից արվել են առաջարկություններ, որոնք ընդգրկվել են օրենքների նախագծերում:
Առաջարկություններ են արվել ԱՊՀ միջխորհրդարանական վեհաժողովի Պետական շինարարության և տեղական ինքնակառավարման փորձի ուսումնասիրման հանձնաժողովի, և Ագրարային քաղաքականության, բնական պաշարների եւ էկոլոգիայի մշտական հանձնաժողովի կողմից ուղարկված մոդելային օրենքների մեջ եւ ուրախությամբ պետք է փաստեմ, որ մեր առաջարկություններն ընդգրկվել են օրենքների նախագծերում:
Զուտ օրենսդրական աշխատանքները, կարծում եմ, մեզ հաջողվել են, մենք չենք զլացել ունենալ և արտահայտել սեփական կարծիք ու տեսակետ, մեր առաջարկությունները և դիտողությունները որպես կանոն իրենց արտացոլումն են գտել գործադիրի կողմից խորհրդարան բերված և մեր հանձնաժողովի պրիզմայով անցած օրինագծերում: Գաղտնիք չէ, որ ինչպես մեր, այնպես էլ մյուս բոլոր հանձնաժողովները բազմակուսակցական են, եղել են կարծիքների բախումներ, սակայն շահագրգիռ ու բուռն քննարկումների արդյունքում հաղթել է մասնագիտական օբյեկտիվ գնահատականը:
Մեր կողմից կատարված աշխատանքների մեջ կարևորում եմ «Սեւանա լճի էկոհամակարգերի վերականգնման, պահպանման, վերարտադրման եւ օգտագործման միջոցառումների տարեկան ու համալիր ծրագրերը հաստատելու մասին» օրենքի փոփոխությունը, որը, ճիշտ է, բնապահպանները քննադատեցին, սակայն արդյունքում երաշտի տարում հնարավորություն ընձեռվեց ջրի դիֆիցիտը մեղմել եւ հազարավոր հողօգտագործողներ վայելեցին սեփական աշխատանքի պտուղները:
Կարեւոր եմ համարում «Բույսերի սորտերի պահպանության մասին» ՀՀ օրենքի ընդունումը, ինչի արդյունքում մենք հնարավորություն կունենանք անդամակցելու Բույսերի նոր սորտերի պաշտպանության միջազգային միությանը և այդ առումով կունենանք նոր հնարավորություններ և արտոնություններ:
Փոփոխություններ արվեցին «Սննդամթերքի անվտանգության մասին», «Անասնաբուժության մասին» եւ հարակից օրենքներում, որի արդյունքում սահմանվեց սպանդանոցային պարտադիր մորթը, ինչն ըստ էության կերաշխավորի առողջ և անվտանգ մսամթերքի օգտագործումը բնակչության կողմից:
Առանձնապես կարեւորում եմ «Սահմանամերձ համայնքների սոցիալական աջակցության մասին» օրենքում կատարված փոփոխությունը, որի շնորհիվ մինչև 2021 թվականը սահմանամերձ համայնքների բնակիչները կշարունակեն օգտվել գազի, էլեկտրաէներգիայի, ջրի դիմաց վճարումների արտոնություններից:
Կուզենայի անդրադառնալ նաեւ խորհրդարանական լսումներին եւ աշխատանքային քննարկումներին, որոնց թեման էր Խոսրովի անտառ պետական արգելոցում բռնկված հրդեհների, անտառային հրդեհների և Նաիրիտ գործարանում բռնկված հրդեհից հետո ստեղծված իրավիճակը և ձեռնարկվող քայլերը: «ՀՀ բնության հատուկ պահպանվող տարածքների առկա վիճակը, հիմնախնդիրները եւ լուծման ուղղությունները» և «Գենետիկորեն ձևափոխված օրգանիզմներ՝ պարտադրա՞նք, թե՞ այլընտրանք» թեմայով խորհրդարանական լսումների քննարկումները եղել են շահագրգիռ, ակտիվ, պատգամավորները եւ քաղհասարակության ներկայացուցիչները հանդես են եկել հարցադրումներով, ստացել սպառիչ պատասխաններ:
Հանձնաժողովն արտագնա խորհրդակցություններ է կազմակերպել Դիլիջանի խոշորացված համայնքում, Շիրակի և Վայոց Ձորի մարզերում:
Հանձնաժողովն ամփոփեց տարածքային կառավարման, գյուղատնտեսության եւ բնապահպանության ոլորտների բյուջետային ծրագրերի կատարողական հիմնական ցուցանիշների մշակման ընթացիկ տարվա աշխատանքները: Այստեղ նույնպես հանձնաժողովի անդամները հայեցողական դիրք չեն գրավել, այլ ակտիվ մասնակցել են այդ ցուցանիշների քննարկմանը:
Որպես պատգամավոր, կարծում եմ, նույնպես նախաձեռնող եմ եղել, հեղինակել եմ 1, համահեղինակել եմ 6 օրենսդրական նախաձեռնությունների (ստորև թվարկվում են), նաև բազմաթիվ առաջարկություններ եմ արել օրենքների նախագծերում:
«Շահումով խաղերի, ինտերնետ շահումով խաղերի և խաղատների մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն և լրացումներ կատարելու մասին
«Վիճակախաղերի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին
«Հայաստանի Հանրապետության հարկային օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին»
«Տեղական ինքնակառավարման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին
Գյուղատնտեսության պետական աջակցության մասին
«Ֆինանսական համահարթեցման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին
«Կազմակերպությունների և անհատ ձեռնարկատերերի կողմից ներմուծվող՝ ակցիզային հարկով հարկման ոչ ենթակա այն ապրանքների ցանկը հաստատելու մասին, որոնց ներմուծումն ազատված է ավելացված արժեքի հարկից» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում լրացումներ կատարելու մասին:
Բազմիցս հանդես եմ եկել ելույթներով, հայտարարություններով, կապված թանկացումների, հարկային խստացումների, աղետի գոտու անօթեւան բնակիչների խնդիրների, աղետի գոտու հիմնախնդիրների, աշխատատեղերի կրճատումների, աղետների ռիսկերի կառավարման հետ եւ այլն:
Ինչ վերաբերվում է ԱԺ նիստերին իմ մասնակցությանը, ներկայացնում եմ parliament monitoring կայքի տվյալները՝
Քննարկված օրենքներ 190, համաձայնագրեր 40, այլ փաստաթղթեր 14, ընթացակարգային քվեարկություններ՝ 26։
Կողմ է քվեարկել 185 անգամ, դեմ՝ 28, ձեռնպահ՝ 5, չի քվեարկել 42 անգամ, բացակայել է 4 անգամ, 4 հարց է բարձրացրել, եւ 4 ելույթ ունեցել»։
«Ծառուկյան» դաշինքի ԱԺ պատգամավոր, ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ Տատյանա Միքայելյանը փոխանցել է․
«Անցած 2 նստաշրջաններում, իմ գնահատմամբ, ԱԺ ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովն աշխատել է արդյունավետ և ծանրաբեռնված:
Մինչ այժմ հանձնաժողովը գումարել է 14 նիստ և ևս 14 համատեղ նիստ 2017թ. պետական բյուջեի կատարողականի և 2018թ. պետական բյուջեի նախագծի քննարկումների համար:
Հանձնաժողովում քննարկված նախագծերից ամբողջությամբ ընդունվել են 14 նախագծերի փաթեթներ, ծրագրեր, հաշվետվություններ, որոնց մեջ կատարվել են ընդհանուր առմամբ 41 օրենսգրքերի և օրենքների փոփոխություններ: Շրջանառության մեջ ունենք 5 նախագծերի փաթեթ, ընդհանուր առմամբ 14 օրենսգրքերի և օրենքների փոփոխություններով ու լրացումներով:
Ինչ վերաբերում է ԱԺ նիստերին իմ մասնակցությանը, ներկայացնում եմ parliament monitoring կայքի տվյալները՝
Քննարկված օրենքներ՝ 190, համաձայնագրեր՝ 40, այլ փաստաթղթեր՝ 14, ընթացակարգային քվեարկություններ՝ 26։
Քվերակություն կողմ՝ 192, դեմ՝ 22, ձեռնպահ՝ 7, չի քվեարկել՝ 35, բացակա՝ 8, հարց՝ 1, ելույթ՝ 0։
Անհարգելի պատճառով բացակայություններ չունեմ ոչ լիագումար, ոչ էլ հանձնաժողովի նիստերից: Եղել եմ գործուղման Ռուսաստանում ռուսական կողմի հրավերով, գուցե այդ օրերին էլ բացակայել եմ:
1.բ) Ակտիվությունս վերաբերվում է հատկապես 2-րդ և 3-րդ նստաշրջաններին, աշխատել եմ ընտրողների հետ, և իմ հնչեցրած հայտարարություններն ու կառավարությանն ուղղված հարցերն եկել են ընտրողներից: Եվ այսպես.
Կառավարության հետ հարցուպատասխանի ժամանակ այս հարցերն ուղղել եմ ՀՀ ԿԳ նախարարին և ստացել հուսադրող պատասխան (նյութին ծանոթանալ arminfo կայքում):
Առաջիկայում պատրաստում եմ մեծ հանդիպում ռուսական համայնքի ներկայացուցիչների հետ, հրավիրելու եմ երկրի բոլոր հատվածներից, լսելու եմ հայրենակիցներիս, փորձելու եմ օգնել: Ընդհանրապես ասել եմ, որ չեմ լինելու փոստատարի դերում, այլ պատկերավոր ասած՝ դեսպանի: Չեմ զբաղվելու ընդամենը մարդկանց խնդիրները վերահասցեավորելով, այլ զբաղվելու եմ անձամբ:
Այս ամսվա վերջին լինելու եմ Մոսկվայում Եվրասիական հետազոտությունների ինստիտուտի հրավերով, հանդես եմ գալու ծավալուն ելույթով հայ-ռուսական մշակութային, կրթական, հումանիտար առնչությունների, մեր երկրում ազգային փոքրամասնությունների, քաղհասարակության հաստատությունների հետ տարվող աշխատանքների շուրջ:
Ես նաև Գյումրիից ընտրված պատգամավոր եմ և հոգուս պարտքն եմ համարում զբաղվել մեր քաղաքի խնդիրներով: Այս հարցում պատրաստ եմ համագործակցել ցանկացած մեկի հետ, ով կուզենա օգնել Գյումրուն եւ գյումրեցիներին»:
Անի Մկրտչյան
©progressgyumri.am Armenian News/Analyses/Research/Interview/Monitoring:
Այսօր կայացավ Գյումրու ավագանու չորրոդ նստաշրջանի առաջին նիստը։ Օրակարգ ընդգրկվել էր 23 հարց, բոլորն էլ հաստատեց ավագանին։
Համայնքի բյուջեից 3 մլն ՀՀ դրամ հատկացվեց մարտի 8-ին Գյումրու կառույցների աշխատող կանանց տոնը շնորհավորելու համար։ Ավանդույթի համաձայն՝ Գյումրու քաղաքապետարանը տորթ, ծաղիկներ, բացիկներ եւ շամպայն է ուղարկելու շուրջ 260-ից ավել կառույցների։
Սոցիալապես անապահով 150 անձանց հատկացվեց 1 մլն 500 հազար ՀՀ դրամ։ Հաստատվեցին Գյումրու քաղաքապետարանի աշխատակազմի 16 բաժինների կանոնադրությունները, ավագանին միաձայն հաստատեց աղբահանության վճարի հաշվարկման, գանձման կարգը, 11 համայնքային կառույցների հատկացվեց դրամական աջակցություն՝ 6 մլն 365.000 ՀՀ դրամ։
Հայկական Կարիտաս բարեսիրական հասարակական կազմակերպությանն անհատույց օգտագործման հատկացվեց Գյումրու Ֆորալբերգի փողոցի 2 հասցեի հողամասը՝ մշակույթի կենտրոն կառուցելու նպատակով
Հաջորդ նիստը նախատեսվում է մեկ ամիս անց՝ մարտի 19-ին։